Nhiều chuyên gia thuế cho rằng, Nghị định số 141/2026/NĐ-CP quyết định nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế lên mức 1 tỷ đồng/năm được xem là “đòn bẩy” hỗ trợ hộ kinh doanh (HKD) giảm bớt gánh nặng tài chính. Tuy nhiên, cơ quan thuế cũng cảnh báo HKD không nên trục lợi chính sách ưu đãi để tách hộ, chia nhỏ doanh thu nhằm trốn tránh nghĩa vụ thuế trong quá trình hoạt động.
Chính sách nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế phản ánh sự sát sao của Chính phủ trước những biến động về chi phí đầu vào
Tính nhân văn trong cơ chế hồi tố
Bà Châu Ngô Diệu Hiền
Theo bà Châu Ngô Diệu Hiền- Chủ tịch HĐTV Công ty TNHH Kế toán Tư vấn Quản lý Tây Nam Á phân tích về những điểm tích cực của Nghị định số 141/2026/NĐ-CP, trong đó bà Hiền đánh giá, Nghị định này đánh dấu một bước điều chỉnh chính sách đáng chú ý khi nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế từ mức 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng/năm. Chính sách này phản ánh sự sát sao của Chính phủ trước những biến động về chi phí đầu vào và áp lực lạm phát.
Điểm cốt lõi của thay đổi này đã giúp cho hàng triệu HKD và doanh nghiệp (DN) siêu nhỏ được giảm bớt gánh nặng về tài chính ngay lập tức, từ đó có thêm nguồn vốn lưu động quý giá để tái đầu tư hoặc nâng cấp chất lượng dịch vụ.
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Công Thử, Giám đốc Công ty TNHH Đại lý thuế Khang Phúc cho rằng, đối với HKD có doanh thu dưới 1 tỷ đồng sẽ được miễn thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN), trong khi các DN siêu nhỏ cũng được hưởng chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) tương ứng.
Điều này tạo điều kiện để các chủ thể kinh doanh yên tâm mở rộng hoạt động mà không bị áp lực thuế ngay từ giai đoạn đầu, đồng thời, xóa bỏ tâm lý e ngại vượt ngưỡng vốn đã tồn tại bấy lâu nay.
Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định số 141/2026/NĐ-CP và nhận được sự đánh giá cao về tính nhân văn, chính là cơ chế cho phép xử lý hồi tố thông qua việc bù trừ hoặc hoàn trả số thuế đã nộp cho ngưỡng doanh thu từ 500 triệu đến 1 tỷ đồng trong giai đoạn đầu năm 2026.
Theo bà Châu Ngô Diệu Hiền, đây là minh chứng rõ nét cho phương châm “Lấy người nộp thuế làm trung tâm”, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân không bị ảnh hưởng bởi độ trễ của văn bản pháp luật.
Còn theo ông Nguyễn Công Thử nhận định, với tinh thần linh hoạt và cầu thị của cơ quan quản lý giúp người nộp thuế không bị thiệt thòi do yếu tố thời điểm ban hành chính sách, từ đó, tạo niềm tin vững chắc vào sự điều hành của Nhà nước. Bên cạnh những ưu đãi, Nghị định cũng thiết lập rào cản chặt chẽ khi loại trừ các DN có quan hệ liên kết khỏi diện miễn thuế.
Quy định cũng nhằm ngăn chặn tình trạng các tập đoàn lớn “xé nhỏ” doanh thu hoặc chuyển giá sang các công ty con để trục lợi chính sách, đảm bảo nguồn lực hỗ trợ của Nhà nước đến đúng đối tượng thực sự cần thiết và duy trì một sân chơi bình đẳng, minh bạch cho tất cả các thành phần kinh tế.
Số hóa quản lý và lộ trình chuyên nghiệp hóa kinh doanh
Theo đánh giá của bà Châu Ngô Diệu Hiền, Nghị định số 141/2026/NĐ-CP không chỉ dừng lại ở việc ưu đãi thuế mà còn gắn liền với yêu cầu chuẩn hóa quản lý thông qua hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Quy định này giúp HKD chuyển đổi từ thói quen ghi chép sổ tay sang quản trị dựa trên dữ liệu hệ thống và chuẩn mực. Khi dữ liệu bán hàng được lưu trữ và xác thực bởi cơ quan thuế, nó trở thành một loại “hồ sơ năng lực” uy tín nhất giúp HKD khắc phục điểm yếu lớn nhất là không chứng minh được dòng tiền thực tế khi vay vốn.
Ông Nguyễn Công Thử – Giám đốc Công ty TNHH Đại lý thuế Khang Phúc nhấn mạnh, việc sử dụng hóa đơn điện tử giúp ghi nhận doanh thu theo thời gian thực, hạn chế sai sót và tạo cơ sở tin cậy để các tổ chức tín dụng đánh giá sức khỏe tài chính của HKD, từ đó giúp họ tiếp cận nguồn vốn với lãi suất ưu đãi hơn.
Thực tế, quy định bắt buộc áp dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền đối với hộ có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở lên chính là bước đệm để các đơn vị này tiến gần hơn đến mô hình DN chuyên nghiệp và minh bạch. Tuy nhiên, để chính sách thực sự đi vào cuộc sống một cách hiệu quả, các chuyên gia đã đưa ra nhiều kiến nghị thiết thực cho cả cơ quan thuế và cộng đồng kinh doanh, trong đó đề xuất cần sớm triển khai các công cụ tra cứu tự động, chatbot hoặc ứng dụng di động để người dân dễ dàng kiểm tra diện được hoàn thuế hồi tố.
Ông Nguyễn Công Thử
Đồng thời, ông Nguyễn Công Thử cho rằng cơ quan thuế cần tăng cường truyền thông bằng các video hướng dẫn đơn giản, tổ chức tập huấn và thiết lập kênh tư vấn nhanh để giải đáp kịp thời các vướng mắc kỹ thuật về phần mềm hóa đơn điện tử.
Đặc biệt, về giải pháp kỹ thuật, bà Châu Ngô Diệu Hiền cũng đưa ra đề xuất, cơ quan thuế cho phép trừ 1 tỷ đồng khi tính thuế GTGT cho cả những hộ có doanh thu trên 1 tỷ đồng để tránh tình trạng “ngại tăng trưởng” hoặc chia tách hộ nhằm giữ doanh thu dưới ngưỡng miễn thuế. Đồng thời, quy định áp dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền chính là bước đệm để các đơn vị này tiến gần hơn đến mô hình DN chuyên nghiệp và minh bạch
Đối với cộng đồng kinh doanh, các chuyên gia thuế khuyến nghị cần chủ động rà soát doanh thu, làm quen với công cụ quản lý số và xây dựng tư duy “minh bạch để phát triển lâu dài” thay vì chỉ tập trung vào việc tối ưu hóa nghĩa vụ thuế trong ngắn hạn. Việc chủ động phối hợp với các đại lý thuế và đơn vị tư vấn để chuẩn hóa sổ sách ngay từ đầu sẽ giúp các HKD tận dụng tối đa ưu đãi và thực hiện tốt nghĩa vụ với Nhà nước.
Cảnh báo “lách luật” qua chiêu trò chia tách
Mặc dù chính sách mới được đánh giá là đã hỗ trợ rất nhiều cho các DN siêu nhỏ và các HKD, song các chuyên gia cũng đưa ra những cảnh báo về mặt trái của chính sách. Theo bà Lê Thị Duyên Hải – Phó Chủ tịch Hội tư vấn thuế Việt Nam, đã bắt đầu xuất hiện tình trạng “chia tách” HKD để né thuế.
Bà Lê Thị Duyên Hải
Bà Hải phân tích: “Thực tiễn cho thấy, một hộ có doanh thu 3 tỷ đồng/năm có thể lợi dụng ngưỡng 1 tỷ đồng để tách thành ba hộ nhỏ nhằm mục đích để mỗi hộ nằm dưới ngưỡng 1 tỷ đồng nhằm hưởng chính sách miễn thuế của Nhà nước”. Thực tế, các hình thức lách luật như vợ chồng tách riêng hộ nhưng kinh doanh trên cùng một địa điểm, hoặc đứng tên nhiều người để phân tán doanh thu đã bắt đầu xuất hiện. Điều này không chỉ gây thất thu ngân sách mà còn tạo ra sự bất công bằng đối với những HKD tuân thủ pháp luật.
Để ngăn chặn kẽ hở này, cơ quan thuế cần thiết lập các tiêu chí cứng về “tính độc lập” trong kinh doanh. Một HKD thực sự độc lập phải đảm bảo tách biệt về vốn, tài
sản, địa điểm hoạt động và trách nhiệm pháp lý. Các nguồn dữ liệu từ dân cư, đăng ký kinh doanh, chi phí và dữ liệu ngân hàng sẽ là “mắt thần” giúp cơ quan chức năng truy thu và xử phạt các hành vi lách luật trục lợi.
Có thể nói việc nâng ngưỡng miễn thuế lên 1 tỷ đồng là một quyết sách nhân văn, đúng thời điểm, tạo luồng sinh khí mới cho hàng triệu HKD. Tuy nhiên, để chính sách thực sự trở thành động lực phát triển bền vững, cần có sự phối hợp nhịp nhàng giữa sự tự giác của người dân và sự giám sát chặt chẽ, minh bạch của cơ quan quản lý. Khi sự minh bạch trở thành nền tảng, kinh tế hộ sẽ không còn là khu vực “manh mún” mà sẽ trở thành những “viên gạch” vững chắc xây dựng nên một một cộng đồng kinh doanh vững mạnh trong tương lai.
Nguồn:
THUẾ TỈNH LÂM ĐỒNG
Nâng ngưỡng doanh thu miễn thuế lên 1 tỷ đồng: Hộ kinh doanh cần trung thực trong kê khai thuế để hạn chế rủi ro pháp lý
https://lamdong.gdt.gov.vn/wps/portal/news/detail?1dmy¤t=true&urile=wcm:path:/lamdong/site/news/cucthue/a8c1c243-d4a7-42c6-ae4c-e360c134cf46
