Chủ doanh nghiệp cần biết 1 số tiêu chí đánh giá rủi ro của cơ quan thuế đối với việc thu thuế GTGT ảnh hưởng đến thanh tra, kiểm tra

1. TÓM TẮT TÌNH HUỐNG

Hiện nay cơ quan thuế đẩy mạnh quản lý dữ liệu bằng Bigdata và AI, nhiều chủ doanh nghiệp do chưa hình dung được các bộ tiêu chí đánh giá rủi ro này dẫn đến việc gặp khó khăn trong kỳ thanh tra, kiểm tra thuế. Vấn đề đặt ra là chủ doanh nghiệp cần hiểu đúng, hiểu đủ về cơ chế phân loại cũng như các tiêu chí đánh giá của cơ quan thuế để chủ động rà soát sổ sách, tránh nguy cơ bị đưa vào danh sách thanh tra, kiểm tra đột xuất dẫn đến phát sinh các chi phí khác.

🍀2. CƠ CHẾ PHÂN LOẠI DOANH NGHIỆP DỰA TRÊN TIÊU CHÍ TÍNH ĐIỂM TỰ ĐỘNG

Cơ quan thuế hiện phân loại doanh nghiệp vào các nhóm quản lý khác nhau dựa trên hệ thống tính điểm tự động, cụ thể như sau:
– Nhóm Rủi ro Cao (Đèn đỏ): Doanh nghiệp sẽ được đưa vào kế hoạch thanh tra, kiểm tra ngay lập tức hoặc đối mặt với kiểm tra đột xuất.
– Nhóm Rủi ro Trung bình (Đèn vàng): Doanh nghiệp bị yêu cầu giải trình, cung cấp số liệu chứng minh qua cổng thông tin điện tử.
– Nhóm Rủi ro Thấp (Đèn xanh): Được hạn chế tối đa việc thanh tra, kiểm tra và được ưu tiên hỗ trợ trong công tác tự quyết toán.

3. CÁC TIÊU CHÍ TRỌNG YẾU ĐÁNH GIÁ RỦI RO THUẾ GTGT

Hệ thống AI của cơ quan thuế sẽ chấm điểm rủi ro dựa trên dữ liệu thực tế của doanh nghiệp đối chiếu với 3 nhóm tiêu chí cốt lõi:
– Nhóm tiêu chí về Doanh thu và Thuế suất:
+ Tỷ lệ Thuế GTGT phải nộp/Doanh thu: Nếu tỷ lệ này thấp hơn mức trung bình của ngành nghề kinh doanh trong cùng khu vực, doanh nghiệp sẽ bị hệ thống AI tự động đánh dấu rủi ro.
+ Doanh thu tăng đột biến nhưng số thuế nộp không tăng: Dấu hiệu cho thấy sự không tương xứng giữa quy mô kinh doanh và nghĩa vụ thuế.
+ Khai báo nhiều loại thuế suất (5%, 8%, 10%): Tiềm ẩn rủi ro về việc doanh nghiệp cố tình phân loại sai hàng hóa từ mức thuế cao xuống mức thuế thấp nhằm giảm số tiền phải nộp.
– Nhóm tiêu chí về Hàng tồn kho và Đầu vào:
+ Chênh lệch giữa Hàng tồn kho trên sổ sách và Dữ liệu hóa đơn: AI sẽ đối soát hóa đơn đầu vào (mua vào) và đầu ra (bán ra) để phát hiện tình trạng “bán hàng không xuất hóa đơn” hoặc hành vi “mua hóa đơn khống”.

+ Giá trị hàng tồn kho quá lớn so với doanh thu: Gây nghi ngờ về việc doanh nghiệp đã bán hàng thực tế nhưng vẫn cố tình treo kho để chưa phải nộp thuế GTGT đầu ra.
– Nhóm tiêu chí về Đối tác (Nhà cung cấp):
+ Mua hàng từ doanh nghiệp có rủi ro cao: Nếu nhập hàng từ các đơn vị thường xuyên thay đổi địa chỉ, có dấu hiệu bỏ trốn hoặc đang trong diện điều tra, điểm rủi ro của doanh nghiệp sẽ tăng vọt.
+ Hóa đơn đầu vào tập trung vào cuối kỳ: Tình trạng các hóa đơn mua vào dồn dập vào ngày cuối tháng hoặc cuối quý để “ép” số thuế phải nộp về bằng 0.

4. ẢNH HƯỞNG TRỰC TIẾP ĐẾN CÔNG TÁC THANH TRA, KIỂM TRA.

Các tiêu chí đánh giá trên có tác động mang tính quyết định đến hoạt động thanh tra, kiểm tra của cơ quan thuế đối với doanh nghiệp:
– Quyết định đối tượng thanh tra: Các tiêu chí trên là căn cứ duy nhất để cơ quan thuế lập danh sách kiểm tra hàng năm.
– Phạm vi kiểm tra: Nếu rủi ro được phát hiện nằm ở khâu “Hàng tồn kho”, đoàn thanh tra sẽ tập trung kiểm tra thực tế kho bãi thay vì chỉ xem xét trên sổ sách.
– Tần suất kiểm tra: Doanh nghiệp có điểm rủi ro cao có thể bị kiểm tra nhiều lần trong năm hoặc bị kiểm tra sâu, truy hồi số liệu cho nhiều kỳ tính thuế trước đó.

CÔNG TY TNHH KẾ TOÁN TƯ VẤN QUẢN LÝ TÂY NAM Á
1900 633 179 | 0939 269 222 | 0931 049 222 | 02926 514 999
Ban Giám đốc: 0939 299 000 | 0901 024 999
Các kênh truyền thông:
Trang web  | Facebook  |  Zalo OA | Giới thiệu của Đài THCT